|
Filologu
i shquar nga Roma Giuseppe Catapano, botoi si rezuitat tė punės
sė tij kėrkimore - shkencore 40 vjeēare, njė vepėr kapitale nga
fusha, e shkencave i filologjike, tė cilės i vuri njė titull mjaft
interesant: THOT - TAT PARLAVA ALBANESE (Thoti - Tati fliste shqip).
Ėshtė hartuar nė italishte nė formė proze dhe poezie, madje nė italishte
dhe arbėrishte. Siē shihet nga vepra, autori, pėr studimin e vet
delikat dhe tė vėshtirė, ėshtė mbėshtetur kryesisht nė veprat e
shkrimtarėve antikė dhe nė pėrmendoret e egjiptianėve, hititėve,
grekėve dhe romakėve tė vjetėr, respektivisht edhe nė shkrimet e
ilirėve - shqiptarėve tė lashtė. Duhet theksuar qė nė fillim se
pohimet e Giuseppe Catapanos janė nė harmoni me pohimet e shumė
filologėve, historianėve dhe arkeologėve anglezė, francezė, turq,
arabė dhe shqiptarė. Qėllimi im themelor ėshtė qė me kėtė shkrim
t'ua prezentoj lexuesve tanė njė vepėr vėrtet me rėndėsi kolosale,
e cila i dedikohet kulturės sė lashtė tė ilirėve shqiptarėve. Nga
ana tjetėr, shpresojmė se kjo do ta nxisė kritikėn shkencore nė
kėto fusha tė dijes, e cila pėr fat tė keq, deri nė ditėt tona nuk
ka arritur tė jetė nė nivel tė duhur. Sipas mendimit tė Catapanos,
shqipja, mė drejtė, ilirishtja, po u flitka mė se 12000 vjet, ndėrsa
sipas Horald Whitehall-it, profesor i linguistikės anglo gjermane
nė universitetin Indiana (SHBA), shqipja ėshtė dega mė e vjetėr
e trungut tė familjes sė gjuhėve indoevropiane. Si e tillė, ajo
nuk ėshtė degėzuar mė tutje, por ka mbetur si gjuhė e parė dhe e
vetmuar. Kemi lexuar dhe dėgjuar pėr hieroglifet e egjiptianėve
tė lashtė, tė cilėt si skalitje tė shenjta, janė krijuar para 4000
vjetėve para e.s., por deri nė ditėt tona, nuk kemi ditur se hieroglifet
egjiptiane kanė domethėnie shqipe. Kėtė dukuri na e zbuloi filologu
Giuseppe Catapano nė veprėn e vet "Thoti - Tati fliste shqip".
Po kush ishte THOT - i ? THOT-i (ose TOT-i) (lat., gr. Thoth; egjip.
Tehuti) ishte perėndia e mėsimit, e shkathtėsisė sė tė shkruarit,
e shkencės dhe e magjisė sė egjiptianėve tė lashtė; pastaj ishte
matės i kohės dhe zbulues i numrave dhe pėrpilues i hieroglifeve.
Ai pėrshkruhej si qenie me trup tė njeriut e me kokė tė ibisit,
pėrkatėsisht tė shqipes (shqiponjės). Ndėrkaq, sipas Giuseppe Catapanos,
Thot-i, i cili e "fliste shqipen", i pėrpiloi hieroglifet,
alfabetin fonetik tė egjiptianėve tė lashtė, duke u mbėshtetur nė
gjuhėn e vet amtare" - nė gjuhėn shqipe.
Jo vetėm kaq, konstaton Catapanoja - nga hieroglifet egjiptiane
u formuan edhe alfabetet, shkronjat tjera, ato tė shqipes (tė cilat
njihen si shkronja latine, shih tabelėn, tė hebraishtes, samaritano
- palestinishtes, sirianishtes, arabishtes dhe tė greqishtes. Thoti
ishte edhe krijues i shkencės antike. Ai dhe dijetarėt tjerė, flitnin
shqip qysh para 12000 vjetėve, meqė ajo periudhė historike (parahistorike)
konsiderohej si erė ilire, apo kuturė pellazgjiko - ilire e shqiptarėve
tė lashtė. Sipas Giuseppe Catapanos, emėrtimi Thot, padyshim, rrjedh
nga folja e shqipes: thom, thua, thotė = me thėnė, besim, lajm,
etj. me kuptim "lajmėtar i zotave" (messagero degli dei).
Pėr mė tepėr, emri Thot, nė gjuhėn shqipe ka edhe domethėnien: me
i thėnė, tė gjitha dituritė (urtėsitė) e Atlantidės Atlasit - Atlashit,
e cila, poashtu, shpjegohet, nga autori nė fjalė, me shqipen: AT
= at - baba, dhe LASH(TĖ) = i vjetėr, qė do tė thotė: stėrgjysh.
Por, ēfarė paraqiste Atlantida? Ajo sipas Platonit (427 - 347 p.e.s.)
ishte vend i madh dhe i fuqishėm, i cili, 9000 vjet para tij, ishte
mbytur nė Oqeanin Atlantik. Sipas G.Catapanos, Atlasi - Atlantida
ishte njė nga vendet mė tė zhvilluara tė stėrgjyshėve tė shqiptarėve
tė sotėm, tė cilėt, pas zhdukjes sė saj (Atlantidės) para 12000
vjetėve, atlantidasit e mbetur gjallė kaluan nė luginėn e Nilit,
ku e krijuan njė kulturė tė re, kulturėn e egjiptianėve tė lashtė,
e cila, si duket, qe vazhdim i kulturės sė Atlantidės. Nė tė mirė
tė kėtij mendimi flasin edhe rezultatet shkencore tė punės shumėvjeēare
tė G.Catapanos, i cili, pėrkitazi me kėtė ēėshtje, thotė: Atlantida
quhej edhe Borei, d.m.th. e bardhė, nga fjala iliro shqipe: borė.
Kjo fjalė pėrdorej te egjiptianėt e lashtė nė formė borea; nė frėngjishte
tė vjetėr si bore, kurse nė italishte si borea. Nga ana tjetėr borea
nė Egjiptin e lashtė identifikohej me sfingėn. Sfinga nė Egjipt
ishte njė amblemė guri, adhurues i DRITĖS, qė e personifikonte Zotin.
Prandaj Thoti, sipas gjykimit tė Catapanos, nuk i takonte erės egjiptiane,
por asaj tė boreo-s, d.m.th., tė erės sė Atlantidės. Sepse Thoti
konsiderohej krijues i doktrinės VERBALO - DRITĖS, qė u manifestua
nė Tokė. E DIELLI, ishte simbol i NJĖ PERĖNDIE, ATUM ose TEM, terma
kėto qė kanė shpjegim iliro - shqip:
 |
AIN |
A,a
|
 |
BROF
|
B
|
 |
DORĖ
|
D
|
 |
GATH |
G
|
 |
FJERĖ
|
F
|
 |
HJETĖ
|
H
|
 |
KUFĖ |
K
|
 |
MIRĖ
|
M
|
 |
GJI
|
GJ
|
 |
NU |
N
|
 |
U
|
U
|
 |
PLIS
|
P
|
 |
QULL |
Q
|
 |
BUZĖ
|
R
|
 |
STOL-i
|
S
|
 |
SIXHIR |
S
|
 |
TĖRĖ
|
T
|
 |
TĖRĖ
|
T
|
 |
ISĖ |
I
|
 |
ASHIM
|
A, O
|
 |
ZVARANIK
|
Z,ZH
|
 |
SHI |
SH
|
|
|
|
|
|
|
| AT = at = at (babė)
U = unė M = mė = mėmė T = tatė = babė
E = e
M = mė = mėmė |
Edhe G.Catapano
ėshtė i mendimit se emri ilir rrjedh nga i lirė, dhe shqiptar nga
shqiponja, d.m.th. ashtu siē e shpjegon tradita shqiptare, sepse
shqipja (shqiponja) e simbolizon DRITĖN, THOTIN, ZOTIN. Kėshtu edhe
hierogiifi i parė >>>>, tė cilin Thoti e quajti shqip
AIN = IBIS = SHQIPE, e simbolizon vet THOTIN, d.m.th. ZOTIN, dhe
ka kėtė shpjegim nė shqipen:
A = ATĖ, fillimi premierės; Zot! At i pėrjetshėm
I = fjalė (folje) krijuese (themeluese) e fillimit: Zot krijues
N = (N =
NU = nė ujė) materie e parė (uji) pėr tė gjitha krijesat; Zot i
pėrhapjes sė dashurisė.
AIN-i, pra, ishte
simbol qė tregonte edhe lindjen, vitalitetin e burrėrisė, i cili
frymėzonte krijesėn Nė tė vertetė Thoti, me kėtė hieroglif, i cili
qe i pari dhe mė i rėndesishmi nė sistemin e hieroglifeve, e simbolizoi
vetveten, sepse ishte krijues i tij, pra ishte perėndi - Zot. Ky
hieroglif nė alfabetin e shqipes paraqitet me A.
Hieroglifi , tė
cilin Thoti e quajti me fjalėn shqipe BROF, me kuptim nė kembė,
paraqiste tingullin e germės shqipe B. Tregon qėndrimin karakteristik
tė njeriut inteligjent krijuar nga periudha nė pozite drejtė, me
kokė lart, i cili ėshtė duke e ruajtur fuqinė lart nė qiell e nė
mėnyrė tė pėrhershme. Tregon se ky qėndrim ėshtė njelėzor e vet
njeriu, si qenie, ėshtė i pėrsosur. Fjala brof nė shqipen e sotme
ka kėto kuptims: Ngrihem menjėherė nė kėmbė. Brofi ne kėmbė. U ngrit
(u ēua) brof.
Hieroglifi ; tė
cilin Thoti e quajti DORĖ, si simbolikė paraqiste punėn e dorės
sė njeriut, apo tė gjitha intervenimet e njeriut pėr pronėsi, me
qelli qė puna tė jetė e begatshme e dobishme pėr njeriun. Ky hieroglif
nė shqipen mori formėn D.
Hieroglifi , tė
cilin Thoti e quajti GATH (GARDH), e si simbolikė paraqiste ndalesėn
- pengimin - gardhin nė afėrsi tė faltores, nė alfabetin shqip e
mori formėn G.
Hieroglifi tė
cilin Thoti e quajti FJERĖ, paraqiste shlingėn ose neperkėn, gjarpėrin
helmues, me kokė tė shtypur nė trajtė trekėndėshi, me dy dhėmbė
nė gojė dhe bisht tė shkurtėr. Edhe sot e kėsaj dite nepėrka quhet
FjERĖ, nė Malėsi, nė dialektin gegė. Nė shqipen mori formėn F.
Hieroglifi , tė
cilin Thoti e quajti HJETĖ, d.m.th. ashtu siē e quajnė edhe sot
arbereshėt bishtalecin e flokėve, thurrjen, nyjėn, lidhjen. Nė shqipen
mori formėn H.
Simbolin , Thoti,
nė sistemin e hieroglifeve, e quajti KUFĖ, d.m.th. nga shqipja KOFĖ
(KOVĖ), e cila si simbolikė paraqiste enėn ku bėhej pėrzierja e
fuqisė per krijimin e materies. Nė shqipen mori formėn K.
Ėshtė nė interes tė vihet nė pah edhe njė dukuri. Shkronja KAF e
arabishtes, jo vetėm qė ka ruajtur formėn dhe shqiptimin e hieroglifit
KUFĖ, por ēdo pjesė (sure) e Kur'anit fillon me germėn KAF ( ēfarė
supozohet se KAF - at paraqesin vet Kur'anin, d.m.th fjalėt e perėndisė
- Allahut.
Hieroglifin , Thoti
e quajti GJI, emėrtim shqip i gjinjve tė femrės, nga i cili u lind
shhronja GJ nė shqipen.
Ndėrkaq, hieroglifin Thoti
e quajti NU, fjalė kjo e pėrbėrė nga: NĖ UJE. Nga ky hieroglif doli
shkronja N. Shqiptari kosovar fjalėn NĖ UJE e shqipton N'UJĖ ndersa
kėtė shkronjė hebreji e shqipton NUM, e arabi NUN, d.m.th. nga shqipja:
N'UJĖ. Poashtu nė Biblen e shenjtė thuhet: "Nė fillim perėndia
mori frymė n'ujė". Do te thotė krijesat u krijuan nė fillim
n'uje, nė dete. Kjo filozofi e stėrgjyshėve tė shqiptarėve aprovohet
nga shkencat bashkėkohore. Nė tė vėrtetė, hieroglifi NU simbolizonte
materien e parė, Zotin dhe pėrhapjen e dashurisė.
Hieroglifin Thoti
e quajti U. nga shqipja unė, kėshtu qė edhe nė shqipen mori formėn
U.
Thoti hieroglifin
quaiti PLIS, qė nė shqipen do tė thotė: tullė copė e madhe dheu
qė ngre pllugu kur ēan tokėn; copė e tillė dheu me bar, e prerė
me bel a me ndonjė mjet tjetėr; plisat e arės; plis me bar. Nė shqipen
mori formėn P.
Sipas Thotit hieroglifi quhej
QULL, nga shqipja: materie pa formė, brumė, baltė, lloq, materie
kjo qė mund tė transformohet me pėrzierje nga puna e njeriut. Ky
hieroglif nė shqipen mori formėn Q.
Thoti hieroglifin e
quajti BUZĖ, pėr tingullin R. sepse buzėt, me kėtė rast, pėrfaqėsonin
gojėn, respektivisht, buzėt qė bėnin rojė, ruanin "fjalėn,
gjuhėn, dhėmbėt.
Ndėrkaq, pėr tingullin S. Thoti pėrdori dy hieroglife: ,
tė cilin e quajti STOL, STOLI, dhe ,
tė cilin e quajti SlXHIR term ky qė pėrdoret edhe sot e kėsaj dite
te shqiptarėt gegė nė formė singjir, apo zingjir.
Edhe pėr tingullin T, Thoti pėrdori dy hieroglife; dhe
nga fjala shqipe
TERĖ, me kuptim fitim.
Pėr tingullin I dhe J Thoti pėrdori hieroglifin ,
tė cilin e quajti ISĖ, qė do tė thotė DRITĖ, e me kuptim: FILLIMI
I JETĖS. Simbolizon DIELLIN, i cili rrezaton forcė kreative. Shkronja
I qe emėr i parė qė iu dha perėndisė sė njeriut; PERĖNDIA E DRITĖS
SĖ PĖRHERSHME. Nga fjala ISĖ doli emri; IDISĖ - simbol i dritės.
Kėshtu, pra, shkronja i te shqiptarėt hyn nė tingullin e fjalėve
qė shpreh dritėn, bukurinė, stolinė. Pra kjo urtėsi ISIAKE (isiakė
= nga isė = DRITĖ), nė arbėrishte do tė thotė DRITĖ.
Hieroglifin ,Thoti
e quajti ASHIM nse ASHĖR, me kuptim degė, filiz dru i ēarit (i plasaritur,
i ndarė). Hieroglifi nė fjalė paraqet veprimin ose aktivitetirl
e njeriut nė natyrė. Zaten edhe nė gjuhėn e sotme tė shqipes flala
ASHĖR do tė thotė ashkėll dru i vogėl, i ēarė pėr zjarr. Copė druri
i ēarė si dėrrasa e hollė, qė pėrdoret si petavėr ose pėr tė mbuluar
ēatinė, pullazin. Ēati me ashra. Ēaj (bėj) ashra. Me fjalė tė tiera
hieroglifi "ashėr" i paraqiste tingujt ā,tinguj kėta qė
janė guturalė, por tė zhdukur te toskėt. Nė shqip mori formėn ą.
Pėr hieroglifin ,
Thoti e pėrdori shprehjen shqipe ZVARANIK ose ZHVARANIK = zvarranik
i tokės. Simbolizonte vuajtjen e shfrenuar, por zvarraniku konsiderohej
frymezim i tėrbuar e sentimentai. Hieroglifi nė fjalė nė shqipen
dha tingullin Z dhe Zh.
Kurse hieroglifin e fundit ,
Thoti e quajti me fjalėn shqipe SHI. Si hieroglif paraqiste njė
liqe me ujė tė shiut origjinal. Pėr mė tepėr, jeta, vdekja, rilindja,
gjithmonė janė tė lidhura me ujin "NU" ose "SHI",
sepse nė "NU" krijohet jeta. Nga ky hieroglif u krijua
shkronja shqipe SH.
Ėshtė shumė interesant edhe dukuria e kėsaj shkronje, meqė nė hebraishte
dhe arabishte quhet SHIN dhe forma e tyre ėshtė e njėjtė me hieroglifin
SHI; "bazeni me pika tė shiut", qė do tė thotė se gjuha,
kultura dhe prejardhja e shqiptarėve, hebrejve dhe e arabėve ėshtė
identike, si duket, ėshtė nga ilirėt e lashtė, apo nga stėrgjyshėt
e shqiptarėve tė sotėm.
Mendimi mbi prejardhjen e njėjtė tė shqiptarėve, hebrejve dhe arabėve
ėshtė vallė fakt historik, apo fantazi? Nė vėshtrim tė pare duket
si endėrr, por nėse merren parasysh burimet historike, kėrkimet
arkeologjike, tė dhėnat gjuhesore dhe Bibla e Kur'ani, atėhere mund
tė bindemi mjaft edhe pėr kėtė pohim jo aq tė zakonshėm.
Kėto lidhje tė shqiptarėve
me popujt mė tė lashtė tė Afrikės dhe tė Azisė sė Afėrme janė
shumė tė hershmė, mė tė hershmė se sa ėshtė menduar deri tash, ēka
tregon fakti se perėndia THOT (stėrgjysh i shqiptarėve), e barti, pas
katastrofės sė Atlantidės, qė ndodhi para 12000 vjetėve, kuLturėn
ilire - shpiptare nė Afrikė, sigurisht edhe nė Azi. Kurse, para 6000
vietėve Thoti e krijoi edhe sistemin e hieroglifeve nė bazė tė
ilirishtes - shgipes, sistem ky qė shėrbeu si mostėr pėr pėrpilimin e
sistemeve tė tjera tė alfabeteve, si ai i shqipes, qė gabimisht e
njohim si alfabet latin, i hebraishtes, samaritaro - palestinishtes,
sirianishtes, arabishtes dhe i greqishtes! Ky fakt tregon se ilirėt, si
stėrgjyshėr tė shqiptarėve, nga gjuha e zakonet shtriheshin qė moti,
jo vetėm nė gjithė Siujdhesėn Balikanike, por edhe nė Siujdhesėn
Apenine, nė ishujt e Detit Mesdhe, Egje, ne Azinė e vogėl, nė Siujdhesėn
Arabike, nė Gadishullin e Pirinejeve. Shkurt, kultura iliro - shqiotare,
Si kulturė e qytetėrimit tė parė tė kėtij ambienti, shtrihej nga
Irani nė lindje, deri nė Atlantik nė perėndim dhe nga Alpet nė veri,
deri nė Afrikėn Veriore nė jug.
Nė kėtė pjesė tė vėshtrimit tim - nėnvizon Catapanoja - u
demonstrua vetėm THOTI, i cili e krijoi alfabetin hieroglifik fonetik, me
ēelės tė shqipes (tė ilirishtes - S.R.), qė u muar pėr ēdo
hieroglif te tingulFit tė parė, vokali ose konsonanti, tė qenies sė
emrit shqip kuptim ky qė zbulon shpjegimin e sigurt, i cili nuk mund tė
mohohet:
1. Qė origjina ilire na shpie nė kohe mė tė vjetra, histori kjo e cila
na mahnit, apo histori qė na shpie nė neolit (koha e re e gurit).
Ndoshta origjina e civilizimit neolitik fillon me zhdukjen e Atlantidės (para
12000 vjetėve), epokė kjo qe solli nevojėn e krijimit tė THOT-it nė
Egjipt, si mėnyrė e shpjegimit tė fillirnit tė punės.
2. Ky studim, si pohim i sė vėrtetės, korrigjon datėn e historisė,
korrologjisė (disciplinė qė studion ndarjen gjeografike), etnologjisė
dhe filologjisė.
3. Rishikimi i Thotit zgjeron kufijt e shkencave qė deshėm s'deshėm
ndikon nė metafizikėn e cila ėshtė me rendėsi pėr njeriun dhe njerėzimin
sepse arrihet rishtazi nė kuptimin e mendimit sė ndjenjės sė tė vėrtetės
pėr jetėn qė ėshtė vėrtet natyre shpirtėrore, ėshtė erė e vėrtetė
e shkėlqimit tė lavdishem tė DRITĖS SĖ PARĖ, pėrfundon G. Catapano.
Rezultatet shkencore tė arkeologėve anglezė, amerikanė, gjermanė dhe
turq (J.E. Gauter mė 1894, R. Campbell - Thompson mė 1910, E. Pitard mė
1927, Kurt Bittel mė 1831, Shevket Aziz Konsu, Kiliē Kokten, Enver
Bostanci, Muzaffer Shanyurek, Fikret Ozansoy, qė nga viti 1936 e tutje,
Halet Ēambel John Brandwood mė 1968, etj.) pasqyrojnė nė mėnyrė
plastike nė veprat e tyre ketė ēėshtje. Sipas mendimit tė kėtyre
dijetarėve kuptojmė:
-se vala e parė e furishme e dyndjes sė hititėve tė cilėt pėrfaqėsonin,
njė fis tė veēantė tė ilirėve, ose i takonin njėrit nga fiset e
shumta tė dardanėve, u shpėrngulėn, kuptohet nė disa faza nga
Ballkani i Epėrm, apo nga Dardania, kah brigjet perėndimore dhe veriore
tė Detit tė zi, kah Kaukazi pėr nė Anadollin Qendrore;
- se kjo shpėrngulje u bė nė kohėn e paleolitikut, mezelitikut,
neolitikut dhe halkolitikut;
- se hititėt e sollėn teknologjinė e xehetarisė dhe tė metalurgjisė
nga Ballkani nė Anadoll;
- se kah 2000 - vjetshi para e.s. filloi periudha historike nė Anadoll, e
cila nga shkencėtarėt u quajt "periudhė e hititėve" (2000 -
700 parae.s.);
- se nė shekullin XII para e.s. pėrmenden tre perandorė me emrin
Arnuvanda l,II,III, prej tė cilit emėr si duket, u krijua, sipas ligjit
tė metastezės, njėri nga siononimet pėr shqiptarėt - arnavudė;
- se nė vitin 3000 para e.s. shkaktohet; vala e dytė e furishme e
dyndjes sė ilirėve dardanė, prej tė cilėve u krijua Troja, dhe me
emrin e dardanėve u emėrtuan: njėra derė e Trojės Dardanos. ngushtica
detare mes Anadollit dhe tė Ballkanit - Dardanelet, dhe njė qytet
Dardania apo Dardanos nė veri tė Trojės.
- se m; 1200 para e.s. ndodh vala e tretė e dyndjes sė ilirėve frigas
nga Dardania e Ballkanit, prej tė cilėve u krijua Mbretėria Frigase
(750 - 546 para e.s.) nė Anadollin Perėndimor;
- dhe se, me sa duket, nga koha e dyndjes sė hititėve daton historia e
njė krahine nė Kaukaz, e cila quhej nė kohėn antike ALBANIA, kurse
banorėt e saj albanė, sigurisht nga emri i njė fisi tė ilirėve tė
Ballkanit, tė cilėt quheshin albanė.
Tani pėr tani do t'i vė nė pah edhe disa fjalė hitite qė kanė lidhje
me shqipen e sotme, fjalė kėto qė janė zbuluar nė plisat (tullat) e
pjekura, tė cilat kanė shėrbyer si mjet pėr tė shkruar, me shkronjat
e veta karakteristike kunjore dhe hieroglifike.
 |
| Nķ |
= |
tani |
|
Asht |
= |
asht-i |
| Ata |
= |
ati, baba |
Maje |
= |
ngritje,
rritje |
| Mat |
= |
mas,
matje |
Njoj |
= |
njoh |
| Wit |
= |
vit-i |
Ane |
= |
anė,-a |
| Gjun |
= |
gju-ri |
Qend |
= |
qind |
| ili |
= |
yll-i,
zoti |
Bait |
= |
oborr,-i |
| Et |
= |
etj:e,-a;
etjeje |
Lule |
= |
lul:e,ja |
| Est |
= |
ėshtė |
Dor |
= |
dorė |
| Gurta |
= |
kala,
fortifikatė |
Mial |
= |
mjaltė |
| Wesha |
= |
veshj:e,-a |
Miel |
= |
miell,-i |
| Shur |
= |
ranė,
ranishtė |
Urirn |
= |
urim,-i |
| Turija |
= |
turi,-ri |
Nakt |
= |
natė |
| Ara |
= |
tė
lashtat |
Sojoti |
= |
sit:ė,-a |
| Shkal |
= |
shpoj, shėrthej |
Hur |
= |
uri.-a |
| Leiht |
= |
lehtė (i,e) |
Lissi |
= |
lis,-i,sh.-a |
 |
Sipas G. Catapanos edhe vet
Moisiu e ka folur shqipen e Thotit dhe se emri hebrej- jevrej, pėr
izraelitėt rrjedh nga shqipja iliro hitite: JHVE = Tl JE VET: JE VE(T). H
e cekur, nė hebraishten e vjetėr ėshtė shqiptuar edhe si E.
Disa historianė arabė mendojnė se shqiptarėt dhe arabėt kanė
prejardhje tė pėrbashkėt qysh nga kohėt mė tė hershme. Kurse Elvia
Ēelebiu (1611 - 82) vė nė pah se nga fisi Kurejsh, nga i cili rrjedh
Muhamedi, profeti i islamizmit, rrjedhin edhe shqiptarėt. Mirėpo,
origjinėn e pėrbashkėt tė shqiptarėve dhe tė arabėve, nėse kėto
pohime kanė bazė shkencore, duhet kėrkuar qysh nga koha e lashtė ilire,
sė paku para 4000 vjetėve, d.m.th. qysh nga koha e profetit Ibrahim,
prej tė cilit, thuhet nė botėn arabe e hebreite, rrjedhin arabėt dhe
hebrejt. Ndėrsa Willy Borgeaud-i thotė se palestinezėt (filistinėt)
kanė emėr ilir, dhe se Argolida dhe Elida nė Greqi janė vatra tė rėndėsishme
ilire nė pjesėn e Mesdheut. E sipas mendimit tė Faik Reshit Unatit,
palestinezėt (filistinėt) u tėrhoqėn nga Kreta pėr nė Palestinė
rreth vitit 1200 para e.s. Palestinezėt ishin banorėt e ish qytetit ilir
Paleste - Palasa e sotme nė Himarė.
Nė fund do t'i vė nė pah edhe disa konstatime tė Giuseppe Catapanos
lidhur me lashtėsinė e gjuhes shqipe. Sipas tij, kėrkimet e ndėrgjegjshme
apo studimi komparativ i gjuhėve tė vjetra tė llojilojshme, na shpien
te "ESKUERA" baskisht (E - SHKUERA, qė nė shqipen do tė thotė
gjuhė e shkuar - e kaluar), d.m.th. na bien te shqipja, hititishtja,
hebraishtja, arabisht- ja, arameikishtja (gjuhė semite perėndimore e
folur nė kohėn e lashtė nė Siri, Mesopotami, Palestinė) dhe
koptishtja - gjuhė liturgjike e tė krishterėve tė Egjiptit, qė do tė
thotė gjuhė e THOTIT.
Kėtė e dėshmojnė edhe faktet qė vijojnė:
- Shprehja PAN - AMEN, pėrbėhet nga Zoti Amon, emėr i pėrbėrė nga
fjalėt shqipe:
A = AT = babė
M = MĖ = mėmė
ON = Onė = Yn = Yni (joni)
-mos tė harrohet se ėshtė NJĖ ZOT
Kjo shprehje pėrdoret te tė gjithė popujt dhe nė tė gjitha gjuhėt nė
dy forma: AMEN ose AMIN.
- THOTI, qė ėshtė atribut i tė gjitha shkencave antike, nga Nili e
shtriu dritėn nė gjithė botėn, sepse nė Egjipt u krijua civilizimi i
pėrparuar.
- Prania e ilirėve nė Egjipt mund tė datohet para 12000 vjetėve,
peridhė kjo qė pėrputhet me zhdukjen e Atlantidės, e cila u pėrshkrua
nga Platoni nė dialogun e "TIMEO"-s dhe tė "CRIZIA"-s.
-Shqipja flitej para 12000 vjetėve, jo vetėm nė tokėn e Nilit, por
edhe gjetiu, duke qenė se:
1. Ilirishtja ishte shumė mė e vjetėr se sa qė mendohej deri mė sot.
2. Kultura e lashtė e POPULLIT TĖ LIRĖ (ilir) nė Egjipt ishte e vjetėr,
sė paku 12000 vjet.
- Emri POSEIDON, emėrtim i zotit tė deteve dhe tė tėrmeteve i cili qe
vėllau i Zeusit (ZOTIT), shpjegohet me shqipen: PO Sl - E - DON = me
kuptim: shumė e dėshiron.
- Emri FARAON, me kuptim I NJERĖZISHĖM, poashtu rrjedh nga shqipia: FARA
- JONĖ.
- THOTI ėshtė lajmėtar i perėndive.
- THOTi konsiderohet gjithashtu si personalitet mė i ditur, "mė i
urti prej tė urtėve" i tė gjitha kohėve mė tė vjetra, nga
doktrina e tė cilit dolėn fillet e mėdha tė humanizmit, sikurse RAMA,
KRISHMA, MOISIU, ORFEU, PITAGORA, PLATONI, tė gjithė: lajmėtarė, sub
velo, tė DRITĖS SĖ ARDHSHME, ekzistues tė pėrhershėm, DIVIN LOGOS
FIGLIO di DIO (ARSYEJA HYJNORE BIRIT TĖ ZOTIT), qė do tė mishėrohej pėr
ēlirimin e njeriut dhe shpėtimin e botės.
THOTI ėshtė themelues i religjionit tė DRITĖS dhe i shkencave sekrete
(okulte) tė mistereve dhe ėshtė gfithashtu nė pėrgjithėsi shpikės i
shkrimit.
Prandaj, bazuar nė shėnimet e sipėrshėnuara mund tė konkludohet:
- se pellazgėt - ilirėt ishin stėrgjyshėt e shqiptarėve;
- se pellazgėt - ilirėt, me emra tė ndryshme, d.m.th. me emra tė
fiseve pellazgo - ilire (gegė, toskė, albanė, arbėr, arnautė, dardanė,
maqedonė, hetitė a hititė, trojanė, ejiptianė, etruskė, etj. etj.)
jetonin nė njė sipėrfaqe shumė mė tė gjerė nė tri kontinente: nė
Evropė, Afrikėn Veriore dhe nė Azi, deri nė Iran dhe Indi;
- se ilirishtja - shqipja, si degė mė e vjetėr e familjes sė gjuhėve
indoevropiane, ėshtė ēelės i qytetėrimit njerėzor;
- se nga gjiri i ilirėve dolėn shumė perėndi, profetė, perandore e
dijetarė;
- se stėrgjyshėt e shqiptarėve, pellazget-ilirėt, me kulturėn e tyre
tė lartė kontribuan jo vetėm nė civilizimin e popujve tjerė, tė cilėt
i sundonin, por, me anė tė vetė asimilimit, kontribuan nė krijimin e
shumė kombeve dhe kulturave (feve, gjuhėve, shkrimeve) tė veēanta nė
tri kontinente;
- se shkatėrrimi i pellazgėve - ilirėve tė shumtė dhe tė kulturuar u
shkaktua jo vetėm nga katastrofat natyrore, por edhe nga luftat e
brendshme qė u zhvilluan mes fiseve tė tyre, luftė kjo qė vazhdoi,
tradicionalisht, deri nė ditėt tona;
-se nga bėrthama e pellazgėve -Ilirėve shumė tė lashtė - vetėm
shqiptarėt mbetėn pa u shkrirė nė popuj apo kombe tė tjera - nė grekė,
hebrej, arabė, italianė, austriakė, sllavė tė jugut, turq, etj.;
- se vetėn gegėt, nė njė masė tė konsiderueshme, e kanė ruajtur
shqiptimin e ilirishtes - shqipes sė lashtė;
- dhe se fjalėn vendimtare, pėrkitęi me ēėshtjet e shtruara, duhet ta
japin, nė radhe tė parė, filologėt, arkeologėt dhe etnologėt.
|